27.05.2025

Ludzie i pszczoły. Antropologia polskiego bartnictwa.

Prezentacja dotyczy efektów badań terenowych prowadzonych w latach 2018-2022, w ramach studiów doktoranckich w Instytucie Antropologii i Etnologii UAM w Poznaniu. Autorka opiera się na pracy doktorskiej, w której porusza problematykę ochrony jednej z dziedzin niematerialnego dziedzictwa kulturowego – bartnictwa, które jest rozumiane jako wiedza i praktyki dotyczące przyrody. Oryginalność poruszanej tematyki opiera się na zastosowaniu koncepcji relacji międzygatunkowych, a zatem zachodzących pomiędzy człowiekiem, a światem więcej niż ludzkim, którego przedstawicielem są pszczoły miodne. Prelegentka prowadziła szeroko zakrojone antropologiczne badania terenowe wśród bartników oraz w instytucjach zajmujących się ochroną dziedzictwa przyrodniczego (organizowanych odgórnie – np. Lasy Państwowe oraz oddolnie – stowarzyszenia i nieformalne grupy osób). Autorka stawia hipotezy dotyczące: ochrony niematerialnego dziedzictwa kulturowego, wymiarów bartnictwa (instytucjonalnego i oddolnych praktyk) traktowanego jako przykład praktyk inkluzyjnych, mechanizmów odtwarzania dziedzictwa oraz relacji międzygatunkowych.

Karolina Echaust – Antropolożka kulturowa, etnolożka, doktor nauk humanistycznych. Od ponad 10 lat zajmuje się problematyką dziedzictwa kulturowego i naturalnego dotyczącego obszarów wiejskich, jak i miasta. Jej zainteresowania naukowe dotyczą szczególnie humanistyki środowiskowej, krytycznych studiów nad dziedzictwem kulturowym i naturalnym, etnografii międzygatunkowej oraz studiów nad nauką i technologią (STS). Prelegentka jest autorką monografii oraz artykułów publikowanych w czasopismach naukowych i popularnonaukowych, jest członkinią zespołu ekspertów UNESCO ds. niematerialnego dziedzictwa kulturowego miasta, wiceprezeską Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego Oddziału w Poznaniu. Jest także pomysłodawczynią założenia i przewodniczącą Sekcji Antropologii Środowiskowej i Etnografii Międzygatunkowej Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego oraz członkinią European Association for Critical Animal Studies (EACAS). Ponadto jest laureatką między innymi nagrody Prezesa Rady Ministrów za rok 2023 za wyróżniającą się pracę doktorską, laureatką nagrody Narodowego Instytutu Kultury i Dziedzictwa Wsi w Warszawie za najlepszą pracę doktorską, a także laureatką nagrody Oddziału Polskiej Akademii Nauk w Poznaniu na najlepszą oryginalną pracę twórczą doktorantki (2023).ndemic. Nature ecology & evolution, 6(3), 297-306.